Hafif Yaşam Tüyoları Yazılar

Bir Düşünceyle Başlayan Yolculuk Su eklenirse buhar basıncı artar mı? Bu teknik soru, bir anda beynimde merakın ve anlam arayışının kıvrımlarını tetikledi. Bir fincan kahveyi karıştırırken, tencerenin kapağından yükselen buharı izlerken ya da bir toplantıda “değişim” temalı konuşmalar arasında kaybolurken bu soruyu zihnimde defalarca dolaştırdım. Soru basit görünüyor; fiziksel bir süreç sorusu. Ama biliş, duygu ve sosyal bağlamda “su eklemek” ne anlama gelir? İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçlere dair merakım bu soruyu çok daha derinden incelemeye itti. Bu yazı, su eklenirse buhar basıncının artıp artmayacağı sorusunu psikolojinin farklı boyutlarıyla ilişkilendirerek ele alacak. Okurken kendi içsel deneyimlerinizi de sorgulamanız…

Fırka ve Hukuk: Felsefi Bir Yolculuk Bir toplumda, insanlar farklı inançlar, değerler ve ideolojiler etrafında birleşebilir. Ancak bu birleşme, bazen gruplar arasında ayrımcılığa, çatışmalara ve ayrılıklara da yol açar. Fırka, işte bu ayrışmanın bir sonucu olarak, toplumsal yapının bir parçası haline gelir. Ancak, fırkaların hukuki çerçevede nasıl anlam bulduğunu düşünmek, basit bir sosyolojik gözlemden çok daha derindir. Hukukun doğasında, bireylerin hakları ve özgürlükleri arasında denge kurma gayreti vardır; fakat bu denge, fırkaların varlığıyla nasıl şekillenir? Farklı inançlar ve ideolojiler arasındaki bu ayrımlar, hukukun temel prensiplerine nasıl yansır? Bu yazıda, fırka kavramını hukuk açısından felsefi bir bakış açısıyla ele alacağız. Giriş:…

Müstehap Oruçlar Nelerdir? Müstehap oruçlar, İslam’da tutması önerilen ancak zorunlu olmayan oruçlardır. Yani, kişi bu oruçları tutarsa sevap kazanır ama tutmamak bir eksiklik olarak görülmez. Bu oruçlar, özellikle toplumda ve bireysel yaşamda farklı kültürel ve toplumsal normların etkileşime girdiği bir bağlamda önemli bir yer tutar. Peki, Müslümanlar açısından bu tür oruçlar sadece dini bir sorumluluk mu, yoksa toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden baktığımızda farklı anlamlar taşıyan bir olgu mu? Bu yazıda, müstehap oruçların toplumsal cinsiyet rollerine, çeşitliliğe ve sosyal adalet anlayışına nasıl etki ettiğini sorgulayacağım. Müstehap Oruçlar ve Toplumsal Cinsiyet İstanbul’un sokaklarında yürürken, gözlemlerim çoğu zaman toplumsal cinsiyetin…

Tiyatroda Oynayan Kişiye Ne Denir? Kültürel Görelilik ve Kimlik Hangi dilde, hangi kültürde olursa olsun, tiyatro ve sahne sanatı insanlığın ortak bir kültürel mirasıdır. İnsanlar, her dönemde ve her coğrafyada, anlatılarını, duygularını ve düşüncelerini topluluklarıyla paylaşmak için tiyatroyu kullanmışlardır. Fakat tiyatroda oynayan bir kişiye ne denir? Bu soru, sadece dilsel bir anlam sorusu olmanın ötesinde, kültürler arası bir keşfi de beraberinde getirir. Her toplum, tiyatronun hem anlamını hem de sahnedeki aktörün rolünü farklı şekilde algılamış ve adlandırmıştır. Bu yazıda, tiyatroda oynayan kişiye verilen isimlerin, kültürel görelilik ve kimlik gibi önemli kavramlar ışığında nasıl farklılık gösterdiğini keşfedeceğiz. Tiyatro ve Kültürel Görelilik…

Kulak Temizletmek Sağlıklı Mıdır? Psikolojik Bir Bakış Hepimiz bir şekilde, bedensel sağlığımızı iyileştirmek ve bakımını yapmak adına çeşitli alışkanlıklar ediniriz. Kulak temizletmek de bu alışkanlıklardan biridir; kimi insanlar düzenli olarak kulaklarını temizletir, kimi ise bu konuda çok dikkatli olup yalnızca gerektiğinde bir uzmandan yardım alır. Ancak bu yaygın alışkanlık, fiziksel sağlığın ötesinde bir psikolojik derinliğe sahiptir. Neden kulaklarımızı temizletmek isteriz? Bunu yaparken hangi duygusal ve bilişsel süreçler devreye girer? Ve aslında kulak temizletmek sağlıklı mıdır? Bu sorular, yalnızca bir tıbbi sorunun ötesinde, insan psikolojisinin çeşitli yönlerini anlamamıza da olanak tanır. Duygusal zekâ ve sosyal etkileşim gibi psikolojik kavramlar, bireylerin kulak…

Değişme Özelliği Nedir? Örneklerle Psikolojik Bir İnceleme Giriş: İçimizdeki Sürekli Akış Hayat, bize sürekli bir şeyleri değiştirir. Bir sabah uyandığımızda, ruh halimiz farklı olabilir; bir yıl sonra alışkanlıklarımız eskisinden çok daha başka bir şekil almış olabilir. “Değişme özelliği” dediğimiz şey, insan davranışlarında, düşüncelerinde ve duygularında görülen kalıcı ya da geçici dönüşümlerdir. Peki bu özellik nedir? Neden bazı insanlar kolay değişirken, bazılarının davranışları neredeyse hiç değişmiyormuş gibi görünür? Bu yazıda, değişme özelliğini bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektiflerinden ele alacağız. Okuyucuyu kendi içsel deneyimlerine davet ederken, bilimsel araştırmalardan, meta-analizlerden ve vaka çalışmalarından örnekler de sunacağız. Birey olarak hepimiz kendi değişim süreçlerimizi…

Kediler Neden Odaya Girmek İster? İzmir’de bir öğleden sonra, kanepenin köşesinde mışıl mışıl uyuyan kedim Simit’i izlerken bir şey fark ettim: Hani, bu kediler neden sürekli odalara girmek ister? Yani, ne var ki o odada? Şu an kanepede uyuyor, hiçbir şey yapmıyor, ama bir anda kalkıp salona gitme isteği uyanıyor. Hani tam “Ah, işte kedilerin dünyası” dediğimiz anlar… Gerçekten ne oluyor bu hayvanlara? Kedilerin Odaya Girme Merakı Kediler, bildiğimiz gibi tam bir gizemli varlık. Hiçbir zaman tamamen anlamadığımız, her davranışını bir araştırma konusu yapabileceğimiz sevimliler. Ama odalara girişleri – hele de bir kapı kapanınca – bambaşka bir hikaye. Sabır, ince…

Geçmişin izlerini sürerken, bugünün doğru anlaşılabilmesi için tarihsel olaylara dair derinlemesine bir bakış açısı geliştirmenin önemi büyüktür. Her adım, her hareket, ve her değişim, aslında sadece geçmişi değil, aynı zamanda geleceği şekillendiren faktörlerdir. Bu bağlamda, Türkiye’nin yakın dönemdeki önemli ekonomik gelişmelerinden biri olan Astor halka arzı, bir yandan kapitalizmin dinamiklerini gözler önüne sererken, diğer yandan toplumsal yapının nasıl dönüşebileceğine dair ipuçları sunuyor. Astor’un Halka Arzı: Kapitalizmin Türk İş Dünyasında Yükselişi Astor, Türkiye’nin en büyük tekstil üreticilerinden biri olarak, 2020 yılında halka arz edilmesiyle ekonomideki değişim rüzgarlarının somut örneklerinden biri haline geldi. 2020 yılı, dünya genelinde yaşanan pandeminin etkisiyle ekonomik krizlerin…

Elektrikte H Ne Demek? Ekonomik Bir Perspektif Dünya, kaynakları sınırlı bir gezegen üzerinde yaşamak zorunda olan milyarlarca insandan oluşuyor. Bu sınırlı kaynakların etkin bir şekilde kullanımı ise, hepimizin yaşamını etkileyen kritik seçimlerle şekilleniyor. Elektrik, bu kaynaklar arasında belki de en kritik olanlarından biri. Hem bireysel yaşamda hem de küresel ekonomide elektriğin rolü büyüktür. Ancak bu yazının odak noktası, “Elektrikte H ne demek?” sorusunun ekonomik açıdan anlamıdır. Elektrikte “H” harfi, genellikle elektriksel hesaplamalarda, özellikle enerji tüketimi ve maliyetle ilişkili terimlerde kullanılan bir kısaltma olabilir. Ancak bu kısaltmayı daha geniş bir ekonomik çerçevede ele alarak, elektrik piyasalarını, tüketici davranışlarını ve kamu politikalarını…

Basmati Pirinci ve Türkiye: Tarihsel Bir Perspektif Tarih, yalnızca geçmişin bir kaydını tutmakla kalmaz; aynı zamanda bugünü anlamamıza yardımcı olan bir anahtardır. Geçmişin topraklarında yetişen her ürün, dönemin toplumsal ve ekonomik yapısının bir yansımasıdır. Basmati pirinci, özellikle Asya’da bilinen bir üründür, ancak bu pirincin Türkiye ile ilişkisi zamanla şekillenmiş ve pek çok kültürel, ekonomik etkileşimi beraberinde getirmiştir. Peki, basmati pirinci Türkiye’de üretiliyor mu? Bu soruya dair tarihsel bir bakış açısıyla, toprakların tarıma nasıl şekil verdiğini, bu ürünün tarihsel yolculuğunu ve günümüz Türkiye’sindeki yeri üzerine kapsamlı bir inceleme yapalım. Basmati Pirincinin Kökenleri Basmati pirinci, öncelikle Hindistan ve Pakistan’a özgü bir türdür.…